Międzyrzecz - Okoliczne miejscowości - opis i historia

Gorzyca

Gorzyca - Gmina Międzyrzecz, województwo Lubuskie, Polska

Podstawowe wiadomości o miejscowości:

Gorzyca : ( Gorithsie, Ober GÖrzig, ObergÖrzig Rtg.), GW, gmina Międzyrzecz, wieś położona na lewym brzegu Obry, 6km na północny zachód od Międzyrzecza. Miejscowość o średniowiecznej metryce, wzmiankowana w 1303 roku.

Gorzyca - Gmina Międzyrzecz, województwo Lubuskie, PolskaPierwsza wzmianka o Gorzycy (niem. Ober Görzig) pochodzi z dokumentu datowanego na 1303 rok, w którym wymieniony został miejscowy pleban Jan. Wieś pierwotnie należała do rodu Samsonów-Wattów Gorzyckich, aby później, od XVI stać się własnością Bukowieckich oraz Luków i von Lossow, a następnie Seydlitzów i Kalekreuthów. Szachulcowy kościół p.w. serca Pana Jezusa wzniesiony został w 1736 roku.
 

Gorzyca - Gmina Międzyrzecz, województwo Lubuskie, PolskaKosciół
 Jest to świątynia jednonawowa, od wschodu zamknięta trójbocznie. Po stronie zachodniej ponad dachem w 1777 roku nadbudowana została wieża, nakryta baniastym hełmem z latarnią.
W pobliżu kościoła znajduje się drewniana dzwonnica z około połowy XIX wieku, nakryta dwuspadowym.

Od XVI wieku miejscowy kościół został zajęty przez innowierców, przy poparciu dysponetów wsi. Gorzyca - Gmina Międzyrzecz, województwo Lubuskie, Polska

  Od strony północno-zachodniej szachulcowego kościoła znajduje się kaplica grobowiec wzniesiona w
pierwszej poł. XIX wieku kryjąca szczątki dawnych właścicieli wsi, a przed kościołem leży barokowa kamienna płyta Georga Wilhelma Zeidlitza z 1782 roku, do którego Gorzyca należała w pierwszej połowie XVIII wieku.


Gorzyca - Pałac
   Kolejnym zabytkiem Gorzycy jest osiemnastowieczny barokowy pałac wzniesiony w 1810 roku, przez rodzinę
Gorzyca - Gmina Międzyrzecz, województwo Lubuskie, PolskaAleksandra Von Kalckreuth, która zamieszkiwała tu jeszcze w okresie międzywojennym.
  Rodzina Kalckreuthów wywodzi się z Norynbergii.

W XVII – XVIII wieku należały do nich między innymi: Policko, Chycina, Janowo, Kursko, Przytoczna, Gorzyca i Muchocin.  Chycina i Gorzyca pozostały w ich rękach do 1945 roku. W 1884 roku majątek liczył 1536,79 ha.
 

Pałac został wybudowany w stylu "Zopfstil" (mieszanina rokoko z klasycyzmem).

Dwukondygnacyjna zwarta bryła budynku nakryta została wysokim, czteropołaciowym, łamanym dachem mansardowym. Pałac wzniesiony został na rzucie prostokąta. Jest to budynek piętrowy, Od wschodu budowla posiada niewielki ryzalit oraz parterową dobudówkę zamkniętą półkoliście, przy narożu północno-wschodnim zwieńczoną tarasem, która stanowi przedłużenie sali balowej. Z tarasu do parku prowadziły niegdyś reprezentacyjne schody z ozdobną, murowaną balustradą. Wnętrze pałacu jest dwutraktowe z wielką sienią na parterze, gdzie znajdowały się reprezentacyjne schody, prawdopodobnie kominek oraz wejścia do głównych pomieszczeń pałacowych.

Gorzyca - Gmina Międzyrzecz, województwo Lubuskie, Polska  Pałac wraz z folwarkiem leży w północno-wschodniej części wsi, w pobliżu południowego brzegu rzeki Obry. Zabudowania gospodarcze tworzą prostokątny dziedziniec, którego północnym zamknięciem jest właśnie pałac. Budynek położony jest pomiędzy folwarkiem a parkiem krajobrazowym, malowniczo rozpostartym od strony północnej na skarpie opadającej ku rzece Obrze. Zabudowania folwarczne otaczają dziedziniec, zamknięty od północy sylwetą pałacu, a od południa rządcówką. W pobliżu pałacu znajduje się szachulcowa oficyna powstała w XVII wieku oraz zabudowania folwarczne: spichlerz, stodoły, stajnie itp.
  Pośrodku dziedzińca stoi wysoki gołębnik. Park i murowane ogrodzenie folwarczne odgradza rezydencję od zabudowań wsi o kompozycji owalnicy.
 
  Na początku XX wieku budynek powiększono, dodając od strony wschodniej przybudówkę.

Gorzyca - Gmina Międzyrzecz, województwo Lubuskie, Polska Po 1945 r. majątek był administrowany przez PGR. Od 1993 roku budynek należał do Agencji Nieruchomości Rolnych. Część zespołu folwarcznego była dzierżawiona (rządcówka i gołębnik), lecz pałac ulegał postępującej destrukcji, niszczony sukcesywnie przez wandali.

 Remonty wykonywane po II wojnie światowej objęły zmiany w elewacji, które spowodowały usunięcie pilastrów i innych detali architektonicznych. W elewacjach podłużnych, reliktami dawnych podziałów są głowice pilastrów oraz umieszczone pośrodku pozorne ryzality, w których znajdują się wejścia do pałacu. Obecnie występuje wiele wtórnych elementów: otwory okienne w dachu mansardowym oraz nowe podziały sal pałacowych. Pomimo zmian wnętrze nadal zachowuje historyczny układ przestrzenny.

W 2007 roku zabytek sprzedano prywatnemu właścicielowi, który rozpoczął prace zabezpieczające obiekt przed dalszym niszczeniem.

 Rezydencję otacza krajobrazowy park, łączący  się z lasem porastającym dolinę Obry.

 
Gorzyca leży na obszarze krajobrazu chronionego.

www.miedzyrzecz.biz
 

Uwaga !!!

 

 Jeśli dysponujesz ciekawymi tekstami i informacjami na temat wymienionych miejscowości i chciałbyś te materiały zamieścić na tej stronie, a także posiadasz historyczne i współczesne fotografie ukazujące miejscowości dawniej i dziś - prosimy o kontakt:  E-mail: info@miedzyrzecz.biz

 Zamieszczane informacje nie służą celom marketingowym czy też handlowym
 
Teksty jak i foto można przesyłać na adres Email, z podaniem źródła i bibliografii oraz kto jest autorem tych opracowań.
     Można zaznaczyć również kto jest właścicielem nadesłanych materiałów.

Teksty na stronach zaczerpnięto z opracowania: Krzysztofa Jodłowskiego i Doroty Matyaszczyk
Wielkopolski Ośrodek Studiów i Ochrony Środowiska Kulturowego w Poznaniu

   Katalog stron internetowych A.R.U. Informix

Copyright © 1999 - 2009  by  A.R.U. Informix
Aktualizowano: piątek 16 października 2009 00:28:46

Dla przeglądarki: 1152 x 864